Khunyang Chhish (7 852 m): najrzadziej zdobywany szczyt Hispar Muztagh – trasa, historia i przewodnik po wyprawie 2027

Khunyang Chhish to góra o wysokości 7 852 m w Hispar Muztagh, w dystrykcie Nagar w Gilgit-Baltistanie w Pakistanie. To drugi co do wysokości szczyt tego pasma po Distaghil Sar i mniej więcej 21. co do wysokości niezależna góra na ziemi. Pierwszego wejścia dokonał 26 sierpnia 1971 roku polski zespół pod kierownictwem Andrzeja Zawady, a od tamtej pory szczyt zdobyto zaledwie kilka razy. Wyprawy odbywają się mniej więcej od czerwca do sierpnia, podchodzą ze wsi Hispar w górę lodowca Hispar i zwykle potrzebują sześciu do ośmiu tygodni. To poważny, techniczny cel wysokogórski – nie szczyt trekkingowy i nie pierwsza wspinaczka w Karakorum.

Organizujemy to ze Skardu i Hunzy z własnym zespołem mówiącym w balti i burushaski, i powiemy ci wprost: Khunyang Chhish to jedna z najrzadziej odwiedzanych wielkich gór Pakistanu, i jest ku temu powód. Jest odległa, stroma, a grań szczytowa leży daleko nad ostatnim bezpiecznym obozem. Jeśli szukasz siedmiotysięcznika, na którym można budować doświadczenie, zacznij od Spantika. Jeśli chcesz właśnie ten, czytaj dalej i bądź ze sobą szczery co do swojego poziomu wspinaczkowego.

Gdzie leży i dlaczego idzie tam tak mało ludzi

Poprowadź linię na północ od lodowca Hispar, a znajdziesz się w Hispar Muztagh – zwartym bloku olbrzymów, do których należą Distaghil Sar (7 885 m), Kanjut Sar (7 760 m) i Khunyang Chhish. Na południe od tego lodu biegnie długi trawers Biafo–Hispar; na zachodzie są dolina Hunzy i Karakorum Highway; na północy Shimshal.

Na Baltoro jest ruch, bo stoi tam K2, a szlak jest znany. Na Hisparze nie ma go prawie wcale. Na Baltoro w lipcu widzisz inne zespoły codziennie. Po stronie Kunyang możesz przez miesiąc nie spotkać nikogo. To jest atrakcja, a zarazem ryzyko: nikt nie przejdzie obok twojego obozu, żeby pomóc.

Olbrzymy Hispar Muztagh

Schemat – słupki skalowane od 7 000 m, wartości przybliżone.

Droga krok po kroku

Nie ma tu stałego komercyjnego programu jak na Baltoro. Tak wygląda zwykła wyprawa, a każda jej część zmienia się wraz z warunkami.

1. Z Islamabadu do Gilgitu lub Hunzy. Samolotem albo Karakorum Highway. Zaplanuj dni zapasu – górskie loty bywają odwoływane.
2. Z Hunzy do Nagaru i w górę drogą do Hispar. Wyboista droga dla jeepów wspina się do wsi Hispar. Czas zależy od stanu drogi; licz na większą część dnia i bądź gotów, że potrwa dłużej.
3. Ze wsi Hispar do bazy. Tragarze niosą ładunki w górę lodowca Hispar i skręcają na północ na lód Kunyang Chhish. Dwa do trzech dni marszu w normalnych warunkach.
4. Baza i aklimatyzacja. Rotacje na niższych stokach, wynoszenie ładunków i odpoczynek. Przed przyjazdem przeczytaj nasz przewodnik po aklimatyzacji.
5. Obozy 1 do 3. Zwykle trzy wysokie obozy; zespół z 1971 roku miał obóz III na około 6 450 m. Poręczówki na odcinkach technicznych i dużo czekania na pogodę.
6. Atak szczytowy i zejście. Długi dzień z najwyższego obozu bez łatwego odwrotu. Większość niebezpieczeństwa czai się na zejściu.

Schemat przybliżony – położenie obozów zmienia się co sezon.

Historia: rok 1971 i „lśniąca” ściana z 2013 roku

Kunyang Chhish odparł kilka prób przed 1971 rokiem. Polska wyprawa pod kierownictwem Andrzeja Zawady poszła długą linią po południowej stronie od lodowca Pumari Chhish. 26 sierpnia 1971 roku Zawada, Heinrich, Stryczyński i Szafirski stanęli na szczycie o 7:45 rano, a o dziesiątej ruszyli w dół. W Polsce to wejście pamięta się jako moment, w którym polski himalaizm odrodził się po wojnie – i zapłacono za to cenę. Jan Franczuk, najmłodszy w zespole, zginął wcześniej w ukrytej szczelinie w pobliżu obozu III na około 6 450 m. Pochowano go na miejscu, a w bazie wzniesiono mu pomnik.

Cztery dekady później góra dała jedną z najpiękniejszych wspinaczek współczesnego Karakorum. W lipcu 2013 roku Simon Anthamatten, Hansjörg Auer i Matthias Auer przeszli ścianę południowo-zachodnią Khunyang Chhish East (7 400 m) o wysokości 2 700 m w sześć dni, w stylu alpejskim, ze wspinaczką mikstową wysoko w ścianie. W 2014 roku byli finalistami Piolets d’Or. Przeczytaj te dwie historie razem, a poznasz charakter tej góry: rzadkiej, trudno zdobywanej i nieprzebaczającej błędów.

Kiedy jechać

Miesiące	Warunki	Ocena
Kwiecień–maj	Głęboki śnieg nisko, zimno, niestabilnie; droga do Hispar może być jeszcze w złym stanie	Za wcześnie dla większości zespołów
Czerwiec	Dojście się oczyszcza, lodowiec wciąż twardy, zimne noce	Dobry na przyjazd i aklimatyzację
Lipiec	Najcieplej, najdłuższe dni, główne okno wspinaczkowe – także najwięcej spadających kamieni i ruchu seraków	Szczyt sezonu
Sierpień	Stabilne okresy wciąż się zdarzają; wejście z 1971 roku przypadło 26 sierpnia	Możliwe, uważaj na załamanie pogody
Wrzesień–październik	Zimno, krótkie dni, silne wiatry	Za późno na szczyt o wysokości 7 852 m

Szerszy obraz regionu znajdziesz w naszym przewodniku po Gilgit-Baltistanie pora roku po porze roku.

Jak trudno, szczerze

Trudno. Khunyang Chhish miał przez ponad pięćdziesiąt lat bardzo niewiele wejść i to najbardziej przydatna liczba na tej stronie. Potrzebujesz wcześniejszego doświadczenia na 7 000 m, solidnej wspinaczki mikstowej i po stromym śniegu, swobody na poręczówkach i na lodowcu ze szczelinami oraz cierpliwości, by tygodniami przeczekiwać pogodę. Kondycja jest konieczna, ale wcale nie wystarcza – do domu sprowadza ludzi trzeźwy osąd.

Jeśli to jeszcze nie ty, to w porządku – wolimy powiedzieć to teraz. Spantik to rozsądny pierwszy siedmiotysięcznik. Shispare i Baintha Brakk to trudniejsze towarzystwo, w jakim występuje Khunyang Chhish. Jeśli szukasz celu pieszego w tym samym dystrykcie, w Nagarze jest też jezioro Rush.

Jak dojechać i ile to kosztuje

Z Islamabadu do Gilgitu samolotem albo Karakorum Highway z dniami zapasu; potem Hunza, Nagar i droga dla jeepów do wsi Hispar. Stamtąd już tragarze i lodowiec.

Co do ceny: wyceniamy indywidualnie, zamiast publikować liczbę, która szybko się dezaktualizuje. Wyprawa na Khunyang Chhish zależy od wielkości zespołu, liczby tragarzy wysokościowych i ilości poręczówek, pozwolenia i royalty oraz tego, jak długo chcesz czekać na pogodę. Podaj nam zespół i terminy, a policzymy to rzetelnie – uczciwa cena, bez oszczędzania na przewodnikach, jedzeniu, polityce tlenowej czy sprzęcie bezpieczeństwa. Tam właśnie oszczędzają tani operatorzy i to złe miejsce na oszczędności.

Możesz przejść pod nim. Khunyang Chhish wznosi się nad lodowcem Hispar, a dwa nasze trekkingi przekraczają ten lód: trekking przez Snow Lake i Hispar La (22 dni, od 2 800 $) oraz Wielki Trawers Karakorum (32 dni, od 3 800 $). Oba prowadzi od początku do końca nasz zespół Balti, z załatwionymi pozwoleniami i telefonem satelitarnym w obozie. Bądź jednak ze sobą szczery, na co się piszesz: tygodnie na lodowcu, namiot każdej nocy i żadnej drogi powrotnej po minięciu Askole.

Najczęściej zadawane pytania

Jak wysoki jest Khunyang Chhish?

7 852 m. To drugi co do wysokości szczyt Hispar Muztagh po Distaghil Sar (7 885 m) i mniej więcej 21. co do wysokości niezależna góra świata, z wybitnością około 1 765 m.

Kto dokonał pierwszego wejścia na Khunyang Chhish?

Polska wyprawa pod kierownictwem Andrzeja Zawady. Zawada, Andrzej Heinrich, Jan Stryczyński i Ryszard Szafirski stanęli na szczycie 26 sierpnia 1971 roku, idąc granią południową od lodowca Pumari Chhish. Członek zespołu Jan Franczuk zginął wcześniej w szczelinie w pobliżu obozu III na około 6 450 m.

Gdzie leży Khunyang Chhish i jak dojść do bazy?

Góra stoi w dystrykcie Nagar w Gilgit-Baltistanie, po północnej stronie lodowca Hispar. Dostęp prowadzi od Karakorum Highway przez Hunzę i Nagar, drogą dla jeepów do wsi Hispar, a potem dwa do trzech dni pieszo w górę lodowców Hispar i Kunyang Chhish.

Kiedy jest sezon wspinaczkowy?

Od czerwca do sierpnia, a głównym oknem jest lipiec. Pierwsze wejście w 1971 roku przypadło 26 sierpnia. Licz się z sześcioma do ośmiu tygodni w kraju.

Czy na wejście na Khunyang Chhish potrzebne jest pozwolenie?

Tak. To szczyt wspinaczkowy, więc potrzebne są pozwolenie wspinaczkowe i oficer łącznikowy oraz wiza trekkingowo-wspinaczkowa zamiast turystycznej. Dokumenty załatw z wielomiesięcznym wyprzedzeniem; naszym zespołom załatwiamy je sami.

Źródła i atrybucja: wysokość, wybitność i pozycja według Wikipedii i standardowych opracowań o Karakorum; szczegóły pierwszego wejścia z 1971 roku według archiwum Andrzeja Zawady i Explorersweb; szczegóły Khunyang Chhish East z 2013 roku według American Alpine Journal i Piolets d’Or. Zdjęcia: Theprotrekker (CC BY-SA 4.0); NASA / ISS, praca pochodna Rupert Pupkin (domena publiczna); Raphael Slawinski (CC BY-SA 3.0) – wszystkie via Wikimedia Commons. Dane oznaczone jako przybliżone tam, gdzie źródła się różnią.