Sia Kangri (7 422 m): szczyt nad Conway Saddle u szczytu Baltoro

Sia Kangri to szczyt o wysokości 7 422 metrów na samym końcu lodowca Baltoro, w grupie Baltoro Muztagh w Karakorum. Wierzchołek leży na granicy pakistańsko-chińskiej, a około kilometra na południowy wschód znajduje się trójstyk, gdzie spotykają się terytoria kontrolowane przez Indie, Pakistan i Chiny. Dochodzisz tu ze Skardu przez Askole, w górę Baltoro, za Concordię i dalej do Conway Saddle. Licz się z mniej więcej sześcioma tygodniami od wyjazdu do powrotu, oknem roboczym od końca czerwca do końca sierpnia i procedurą pozwoleń trudniejszą niż sama wspinaczka.

Organizujemy to ze Skardu, z własnym zespołem Balti, i powiemy ci wprost: Sia Kangri to nie góra, którą rezerwuje się jak trekking do bazy. Jest odległa, politycznie drażliwa, a zgoda przychodzi z Islamabadu, nie z formularza rezerwacji. W zamian dostajesz najgłębszy, najcichszy zakątek Baltoro – szczyt, na którym od 1934 roku nie stanął prawie nikt, z widokiem na Gasherbrumy z drugiej strony.

Gdzie leży Sia Kangri i dlaczego to ważne

Idziesz lodowcem Baltoro do Concordii i większość ludzi tu kończy albo skręca na północ, do K2. Sia Kangri każe iść dalej – na wschód, a potem na południe, po lodzie górnego Baltoro i lodowca Abruzzi, do amfiteatru na samym końcu systemu lodowców. Tam Baltoro wreszcie się kończy, a dział wodny zmienia kierunek: z Sia Kangri woda spływa z jednej strony do dorzecza Indusu, z drugiej do Tarimu.

Dlaczego mapa ma tu znaczenie

Szczyt leży też w jednym z najbardziej skomplikowanych politycznie punktów na mapie. Wierzchołek jest na granicy Pakistanu i Chin. Kilometr na południowy wschód stykają się terytoria kontrolowane przez trzy państwa, wszystkie sporne. Indira Col, trzy kilometry na wschód, to najdalej na północ wysunięty punkt pod kontrolą Indii. Nic z tego nie zmienia wspinaczki, ale zmienia wszystko w papierach – a operator, który mówi ci coś innego, nigdy tego wyjazdu nie prowadził.

Pod względem samej wysokości Sia Kangri to mniejszy sąsiad olbrzymów, z którymi dzieli lodowiec. I właśnie o to chodzi. Na szczycie nie masz nic na swoim poziomie, a wszystko nad sobą: Gasherbrumy I i II na północy, za nimi Lśniącą Ścianę Gasherbruma IV, Chogolisę po drugiej stronie lodu i Baltoro Kangri, Złoty Tron, z którym łączy cię właśnie Conway Saddle.

Droga krok po kroku

Na Sia Kangri nie ma drogi komercyjnej i nie czekają tu na ciebie poręczówki. Jest za to długie, dobrze znane dojście – to samo, którego do Concordii używa każda wyprawa na Baltoro – a po nim poważna wędrówka lodowcem w teren, gdzie prawie nikt nie zagląda. Podane niżej wysokości obozów są typowe, nie stałe; o tym, gdzie naprawdę śpisz, decydują szczeliny.

1. Dni 1–3 – z Islamabadu do Skardu. Lecisz, jeśli pogoda pozwoli, albo jedziesz drogą. Zaplanuj dni zapasowe: górskie loty do Skardu bywają odwoływane, a na wyprawie tej długości dzień stracony na początku kosztuje okno szczytowe na końcu. Zobacz nasz przewodnik jak dotrzeć do Skardu.
2. Dni 4–5 – Skardu, pozwolenia i Askole. Ostatnia odprawa, dołącza oficer łącznikowy, kontrola ładunków, potem droga jeepowa doliną Shigar i Braldu do Askole (około 3 050 m): mniej więcej siedem do dziewięciu godzin ciężkiej jazdy.
3. Dni 6–12 – z Askole do Concordii. Klasyczne dojście lodowcem Baltoro przez Jhola, Paiju, Urdukas i Goro II do Concordii, na około 4 691 m. To samo podejście co na trekkingu do bazy pod K2, a przy okazji twoja aklimatyzacja.
4. Dni 13–15 – z Concordii do bazy. Skręcasz na wschód, w górę górnego Baltoro i lodowca Abruzzi pod Gasherbrumami, potem na południe, do kotła Sia Kangri. Baza stoi zwykle na lodowcu, na około 5 000–5 200 m.

Na górze: rotacje i okno szczytowe

5. Dni 16–35 – góra. Wynoszenie ładunków i rotacje, by założyć dwa do trzech obozów wysokich. Naturalnym punktem wypadowym jest Conway Saddle – szerokie siodło łączące Sia Kangri z Baltoro Kangri – na mniej więcej 5 900–6 300 m, zależnie od źródła i wybranej linii. Powyżej siodła są zbocza śnieżno-lodowe i długa, eksponowana grań szczytowa.
6. Dni 36–38 – okno szczytowe. Jeden dobry cykl pogodowy, wykorzystany wtedy, gdy przyjdzie, a nie wtedy, gdy każe harmonogram.
7. Dni 39–45 – likwidacja obozów i powrót. Z powrotem w dół Baltoro do Askole i dalej do Skardu.

1934: rok, w którym górę zdobyto, a potem o niej zapomniano

Sia Kangri ma jedną z najdziwniejszych historii w Karakorum: zdobyto ją wcześnie, dokładnie, a potem przez następne dziewięćdziesiąt lat niemal zostawiono w spokoju.

Fanny Bullock Workman, która badała te tereny w 1912 roku, nazwała ją Queen Mary Peak i pod tą nazwą góra funkcjonowała przez dziesięciolecia. W 1934 roku Günter Dyhrenfurth przyprowadził swoją Międzynarodową Wyprawę Himalajską nad górny Baltoro, żeby przyjrzeć się Gasherbrumom. Gasherbrumy nie puściły. Zespół zwrócił się więc ku szczytom na końcu lodowca.

3 sierpnia Hans Ertl i Albert Höcht, wspinając się z Günterem i jego żoną Hettie Dyhrenfurth, weszli na zachodni wierzchołek (7 273 m). Wejście Hettie pobiło kobiecy rekord wysokości ustanowiony przez Fanny Bullock Workman w 1906 roku, a jej własny rekord przetrwał potem dwadzieścia lat. Dziewięć dni później, 12 sierpnia, Ertl i Höcht wrócili i weszli na środkowy, wschodni i główny wierzchołek grupy.

Siodło, które po drodze przekraczasz, nosi imię Martina Conwaya, który przeszedł w górę Baltoro w 1892 roku (samą Concordię nazwał Aleister Crowley w 1902 roku). Całe dojście jest więc wędrówką przez historię nazw tego pasma: siodło Conwaya, szczyt Workman, wierzchołek Dyhrenfurtha. Potem granica stwardniała, region stał się drażliwy, a Sia Kangri na większą część stulecia zniknęła z list wypraw. Od tamtej pory Pakistan otworzył ją dla wspinaczy, którzy zdobędą zgodę Islamabadu, i tylko dlatego w ogóle pojawia się na tej stronie.

Kiedy jechać

Ten schemat pasuje do reszty pasma – zobacz nasz przegląd sezonu wspinaczkowego na Baltoro. Atak szczytowy planuj na lipiec, a skraje sezonu traktuj jako margines, nie jako plan.

Jak trudny jest ten trekking?

Uczciwa odpowiedź: wspinaczka nie jest na Sia Kangri najtrudniejsza. Powyżej Conway Saddle to głównie zbocza śnieżno-lodowe i długa grań szczytowa – technicznie umiarkowana jak na Karakorum, bliżej Baltoro Kangri niż Gasherbruma IV. Poważnym przedsięwzięciem czyni ją wszystko, co dzieje się wokół wspinaczki.

• Wysokość. Spędzisz tygodnie powyżej 5 000 m i będziesz wielokrotnie spać powyżej 6 000 m. Zanim się zdecydujesz, przeczytaj nasz przewodnik po aklimatyzacji – dojście pomaga, ale nie załatwia wszystkiego.
• Poruszanie się po lodowcu. Górny Baltoro i lodowiec Abruzzi są mocno poszczelinowane, a do sierpnia mosty śnieżne bardzo cienieją. Każdy w zespole musi naprawdę dobrze chodzić na linie i mieć realną umiejętność ratownictwa szczelinowego, a nie certyfikat z kursu sprzed czterech lat.
• Odległość. Jesteś na drugim końcu siedmiodniowego dojścia lodowcem. Nic w akcji ratunkowej nie będzie tu szybkie, a pogoda może tę opcję całkowicie zamknąć.
• Czas na nogach. Sześć tygodni. Noszenie ładunków, przeczekiwanie burz, kolejne wyjścia w górę. Wyprawowa kondycja to w równym stopniu cierpliwość co płuca.

Doświadczenie powyżej 6 000 m jest w praktyce warunkiem. Jeśli Sia Kangri miałaby być twoją pierwszą wspinaczką wysokogórską, powiemy ci to i wskażemy Spantik – to nie sztuczka sprzedażowa, tylko sposób, by ludzie wracali do domu.

Jak dojechać i ile to kosztuje

Droga prowadzi z Islamabadu do Skardu samolotem lub lądem, ze Skardu do Askole jeepem 4×4, a cała reszta pieszo. Od Askole niosą tragarze; dojście biegnie Baltoro dokładnie tak jak u zespołów idących do bazy pod K2 i odbija na wschód za Concordią.

Jeśli chodzi o cenę, wyceniamy indywidualnie, zamiast publikować kwotę, która szybko się zdezaktualizuje. Opłaty za szczyt, koszty oficera łącznikowego, stawki tragarzy i wielkość zespołu – wszystko to zmienia sumę, a wycena wyprawy, która tego nie uwzględnia, nie jest wyceną. Wyślij nam terminy i skład zespołu, a przygotujemy pełne pisemne zestawienie kosztów – uczciwa cena, bez oszczędzania na przewodnikach, jedzeniu czy sprzęcie bezpieczeństwa.

Najczęściej zadawane pytania

Źródła i autorstwo: dane o wysokości, położeniu, granicy i pozycji w rankingu z hasła Sia Kangri w Wikipedii oraz z Peakbaggera; pierwsze wejście i historia wyprawy z 1934 roku według Himalayan Journal (t. 7, 1935), książki Issermana i Weavera Fallen Giants oraz publikacji American Alpine Club; wysokości Conway Saddle różnią się w źródłach, dlatego podano je jako zakres i oznaczono jako przybliżone; informacje o sezonie i dostępie porównano z danymi regionalnych operatorów i naszym doświadczeniem w terenie. Cen i opłat za pozwolenia celowo tu nie publikujemy, bo się zmieniają. Zdjęcia: Ammar Hassan (CC BY-SA 4.0); S8isfi (CC BY-SA 3.0); NASA / Rupert Pupkin (domena publiczna); Sallahuddin shah (CC BY-SA 4.0) – wszystkie z Wikimedia Commons.